Limyra Antik Kenti’nde Ptolemaion Anıt Mezarı

Limyra Antik Kenti
Limyra Antik Kenti

Limyra Antik Kenti, Antalya İli Finike İlçesi, Turunçova ve Sahilkent Beldeleri sınırlarında yer almaktadır. Likçe yazıtlarda kök adı “Zemuri” olarak geçen kentin İÖ 5’inci yüzyıldan itibaren yerleşim gördüğünün kanıtlanmıştır. Şehrin en aktif dönemi, İÖ 4’üncü yüzyılın ilk yarısında Likya Kralı Perikle zamanıdır ki bu dönemde Limyra, Likya’nın başkenti durumundadır. Bölge ile ilgili tarihi kayıtlardan; Perikle’nin Likya Birliğini oluşturmak ve egemenlik sahasını genişletmek için uğraştığı yıllarda Pers hâkimiyetinin söz konusu olduğu, ancak bu hâkimiyetin sadece sözde kalarak diğer şehirler gibi Limyra’nın da büyük bir serbesti içinde kaldığı anlaşılmaktadır. Limyra Antik Kenti bakınız: (Limyra – Lycia Antik Kenti Likya Birliği – Antalya)

Limyra Antik Kenti Doğu Akdeniz’e Yakınlığıyla Stratejik Bir Konumdadır

Limyra Antik Kenti
Limyra Antik Kenti

Limyra Antik Kenti, Doğu Akdeniz’e yakınlığıyla stratejik önem taşıyan bir konumdadır. Levant sahili ve Alexandria’ya gidiş dönüş rotasında uğranan bir limandı. 12. yüzyılda Finike Çayı’nın ağzındaki liman “Portus Pisanorum” olarak adlandırılıyor. Bu da kentin 12. yüzyılın sonlarından başlayarak Pisalı korsanlarca kullanıldığına kanıt sayılıyor. 1191 yılında Fransa Kralı Philippe Augustus Suriye’den dönüşü sırasında Finike’nin Pisa Koyu adıyla korsan üssü olduğu, kralın burada dört İtalyan korsan gemisini tahrip etmesinden de anlaşılıyor.

Kuleleri ve güçlü tahkim duvarı ile Toçak Dağı’na sırtını vermiş görkemli kale, Limyra’nın o zamanki hükümdarının önem ve gücünü yansıtan bir belgedir. Yine bu dönemden günümüze ulaşmış olan akropoldeki Doğu Likya Beyliği’nin bir Yunan tapınağı biçiminde yapımı olan Heroon’u, Limyra’nın Klasik Dönem’deki zenginliğini ve önemini bir kez daha vurgular.

Hellenistik Döneme Ait En Korunmuş Kentler İçinde Limyra ve Myra’yı Sayabiliriz

Hellenistik Dönemden Limyra’da en iyi koruna gelmiş yapı Ptolemaion’dur. Antik Dönem mimarisinde özel bir yere sahip olan ve M.Ö. 3. yüzyıla tarihlenen ptolemaion, bugün Bizans Dönemi surlarının ortasından geçtiği, Dor düzeninde kare planlı bir alt yapı ile üzerindeki İon düzeninde bir tolos üst yapıdan oluşmaktadır. Limyra’da bulunmuş olan ve imparator Septimus Severius’un eşi Julia Domna’ya adanmış bir yazıtta, kentten metropolis olarak söz edilmesi, kentin Roma imparatorluk Dönemindeki önemini vurgular.

Ptolemaion anıtının üstünde yer alan frizden sadece bize kalan küçük bir parça. Antalya Müzesinde sergilenmektedir.
Ptolemaion anıtının üstünde yer alan frizden sadece bize kalan küçük bir parça. Antalya Müzesinde sergilenmektedir.

Ptolemaion Anıtı Zamanın En Gösterişli Anıt Mezarlarından Biriydi

Ptalemaion Anıtı
Ptalemaion Anıtı
Ptalemaion Anıtı
Ptalemaion Anıtı

Ptolemaion Anıtı bir zamanlar yaklaşık olarak 30 metre yükseklikteydi. Küp biçimli bir alt bölümü vardı. Yine onun üstünde yaklaşık olarak 10 metre yükselen görkemli bir yapı nereden bakılsa görülebilecek bir konuma yerleştirilmişti. Bu büyük bloklarla örülü olan bu alt kısmın saçak bölgesi kabartmalarla süslenmişti. At adamlarla (kentavros) Yunan kahramanı lapitler arasındaki savaşın hikâyesi, işte bu büyük blokların üstünde bir kabartma olarak nakşedilerek anlatılmaktadır. Köşelerde gerçek boyutlarla mermer arslanlar yerleştirilmişti.

Kaidenin üstünde yapının ikinci bölümü dairesel planlı iyon düzeninde 16 sütunlu bir tapınak yer almaktaydı. Sütunlar, at yarışlarını betimleyen kabartmalarla bezeliydi. İçyapı ise dairesel olarak çevrelemişti. Tapınağın koni şeklinde yükselen çatısı masif bloklarla örtülmüştü. Dış yüzeyi ise balık pulu gibi işlenmişti. Çatı, akantus (kenger) yapraklarının arasında dolaşmış yılanların oluşturduğu dev bir heykel ile sonlandırılmıştır. Yılanlar Likya bölgesinde 300-197 yılları arasında hüküm süren Makedonya – Mısır ailesinin sembolü olarak nakşedilmiştir. Bu hanedana yapılan atıflardan dolayı da anıt Ptolemaos Anıtı olarak anılmaktadır. Anıtın bazı parçaları antik kentte, bazıları da Antalya Arkeoloji Müzesi’nde sergilenmektedir.

Limyra Antik Kenti, Likya Bölgesi’nin en çok kaya mezarına sahip kentlerden birisidir. Antik kentte 400’ü aşkın kaya mezarları yer almaktadır. Mezarların çoğu, Likya dilinden yazılmış kitabeleriyle ismen bilinmektedir. Fakat sürekli defineciler tarafından yağmalanan mezarlar, çokça harap edilmiş durumdadır.

Silvan Güneş

Alıntı & Kaynak & Fotoğraflar

* http://www.wiki-zero.com/index.php?q=aHR0cHM6Ly90ci53aWtpcGVkaWEub3JnL3dpa2kvR2FpdXNfQ2Flc2Fy

* https://www.cirkwi.com/fr/point-interet/180830-ptolemaion

%d blogcu bunu beğendi: